Forex ile Borsa Arasındaki Fark: Karşılaştırma Tablosu
Forex ile borsanın farkı, alınıp satılan şeyde ve işlemin yapıldığı yerde başlar: borsada şirket hisseleri alınıp satılır ve hisse alan şirketin ortağı olur; Borsa İstanbul'da işlemler hafta içi belirli saatlerde yapılır ve iki iş günü sonra takasa girer. Forexte ise döviz pariteleri üzerinde, çoğunlukla kaldıraçlı ve tezgahüstü işlem yapılır; piyasa hafta içi 24 saat açıktır ve fiyatın düşüşünden de aynı kolaylıkla işlem açılabilir.
Öne çıkanlar
- Borsada hisse alan şirketin ortağı olur; forexte bir para birimini diğerine karşı alıp satarsınız.
- Borsa İstanbul'da sürekli işlem 10:00-18:00 arasındadır; forex hafta içi 24 saat açıktır.
- Forex işlemleri genellikle kaldıraçlıdır; borsada kaldıraç ancak ayrı kurallara bağlı kredili işlemle kullanılır.
- Forexte düşüşten kazanmak için short açılır; borsada açığa satış SPK kurallarına bağlıdır.
- Yatırımcı Tazmin Merkezi aracı kurumun ödeme ya da teslim edememesini karşılar, fiyat hareketinden doğan zararı karşılamaz.
Bir bakışta
- Borsada
- Şirkete ortak olunur
- Forexte
- Döviz paritesi, varlığa sahip olunmaz (CFD)
- İşlem saatleri
- BIST sürekli işlem 10:00-18:00, forex hafta içi 24 saat
- YTM sınırı (2026)
- 2.065.145 TL; işlem zararı kapsanmaz
Forex ile borsa arasındaki temel fark
Borsada şirketlerin hisseleri alınıp satılır. Hisse alan kişi şirketin ortağı olur; şirket kâr dağıtırsa temettü alabilir. Türkiye’de bu işlemler Borsa İstanbul’un pay piyasasında, SPK yetkili aracı kurumlar üzerinden yapılır.
Forexte ise bir para birimi diğerine karşı alınıp satılır: EUR/USD ya da dolar/TL gibi pariteler. Bireysel forex işlemleri merkezi bir borsada değil, tezgahüstünde ve genellikle kaldıraçlı olarak, aracı kurumun platformunda yapılır: forex nedir, CFD nedir.
Forex ve borsa karşılaştırma tablosu
| Borsa (Borsa İstanbul pay piyasası) | Forex (bireysel, tezgahüstü) | |
|---|---|---|
| Ne alınıp satılır? | Şirket hisseleri | Döviz pariteleri |
| Sahiplik | Şirkete ortak olunur | Varlığa sahip olunmaz (CFD) |
| Piyasa | Borsa, merkezi | Tezgahüstü, merkezi değil |
| İşlem saatleri | Sürekli işlem 10:00-18:00 | Hafta içi 24 saat |
| Kaldıraç | Ancak kredili işlemle, ayrı kurallarla | Genellikle var; SPK yetkili kuruluşlarda en fazla 10:1 |
| Düşüşten kazanma | Açığa satış, şartlara bağlı | Short pozisyonla |
| Takas | İşlemden iki iş günü sonra (T+2) | Pozisyon açık kaldıkça günlük devir ve swap |
| Gecelik maliyet | Yok (kredili işlemde faiz) | Swap |
| Temettü | Var | Yok |
Borsa İstanbul, Takasbank ve SPK mevzuatına göre, 18 Ekim 2026 itibarıyla.
İşlem saatleri
Borsa İstanbul pay piyasasında tam iş günlerinde seans 09:40’ta açılış için emir toplanmasıyla başlar, sürekli işlem 10:00-18:00 arasındadır ve kapanış işlemleriyle 18:10’da sona erer; yarım günlerde sürekli işlem 12:30’da biter.
Forex ise hafta içi kesintisiz açıktır: Türkiye saatiyle pazartesi 00:00 (ABD kış saatinde 01:00) civarından cumartesi 00:00 (kışın 01:00) civarına kadar. Seansların Türkiye saatiyle karşılığı: forex piyasa saatleri.
Kaldıraç ve açığa satış
Forexte işlemler genellikle kaldıraçlıdır. SPK’nın yetkilendirdiği kuruluşlarda (18 Ekim 2026 itibarıyla) pozisyon açılışında kaldıraç 10:1’i geçemez ve işleme başlamak için asgari 50.000 TL teminat gerekir: kaldıraç nedir. Fiyatın düşeceğini düşünen, aynı kolaylıkla satış (short) yönünde pozisyon açabilir: uzun ve kısa pozisyon.
Borsada hisse normalde parasının tamamı ödenerek alınır. Kaldıraç ancak kredili işlemle, düşüşten kazanmak ise açığa satışla mümkündür. İkisi de SPK’nın Seri V, No: 65 sayılı kredili alım, açığa satış ve ödünç alma ve verme işlemleri tebliğindeki şartlara bağlıdır; yalnızca SPK yetkili aracı kurumlar üzerinden ve Borsa İstanbul’un izin verdiği paylarda yapılabilir.
Takas ve maliyetler
Borsa İstanbul pay piyasasında işlemler, işlem gününü takip eden ikinci iş günü (T+2) Takasbank üzerinden takasa girer; Takasbank burada da merkezi karşı taraftır. Hisse işlemlerinde başlıca maliyet aracı kurum komisyonudur.
Forexte maliyetler spread, bazı hesaplarda komisyon ve gece taşınan pozisyonlarda swaptır: spread nedir, swap nedir.
Yatırımcı koruması
Yatırımcı Tazmin Merkezi (YTM), aracı kurumun yatırımcıya ait nakit ya da sermaye piyasası araçlarını ödeyememesi veya teslim edememesi durumunda devreye girer. Tazmin sınırı her yıl yeniden değerleme oranında artırılır; 2026 için 2.065.145 TL’dir ve bir yatırımcının aynı kuruluştaki tüm hesapları için toplamda uygulanır. YTM, fiyat hareketlerinden doğan zararları karşılamaz; ne hissede ne forexte işlem kaybı tazmin edilir.
Yurt dışındaki, SPK’nın yetkilendirmediği kuruluşlardaki hesaplar Türkiye’deki bu koruma mekanizmalarının kapsamında değildir: Forex Türkiye’de yasal mı?
Forex mi borsa mı?
Tek bir doğru cevap yoktur; ikisi farklı amaçlara ve risklere hizmet eder. Hisse, bir şirkete uzun vadeli ortaklık sağlar ve kaldıraç kullanılmazsa kayıp yatırılan tutarla sınırlıdır. Forex işlemleri genellikle kısa vadeli ve kaldıraçlıdır; kaldıraç kazancı da kaybı da büyütür. Karar vermeden önce kendi amacınızı, süre beklentinizi ve kaybetmeyi göze alabileceğiniz tutarı netleştirin: forex kazandırır mı, yüzde 1 kuralı.
Ücretsiz e-posta kursu
5 Günde Forex Risk Yönetimi
Beş günlük ücretsiz e-posta kursu: işlem başına risk, zarar durdur, lot hesabı, risk ödül oranı ve drawdown; her gün çözümlü bir örnekle.
Sık sorulan sorular
Forex ile borsa arasındaki fark nedir?
Borsada şirket hisseleri alınır ve hisse sahibi şirketin ortağı olur. Forexte döviz pariteleri alınıp satılır; işlemler genellikle kaldıraçlı ve tezgahüstüdür, piyasa hafta içi 24 saat açıktır ve düşüş yönünde de kolayca işlem açılabilir.
Forex mi borsa mı?
Tek bir doğru cevap yoktur; ikisi farklı risklere ve amaçlara hizmet eder. Hisse uzun vadeli şirket ortaklığı sağlar; forex genellikle kaldıraçlı, kısa vadeli işlemlerde kullanılır ve kaldıraç kayıpları büyütür. Bu sayfa birini önermez; farklarını karşılaştırır.
Dolar/TL borsada işlem görür mü?
Forexteki dolar/TL paritesi tezgahüstünde işlem görür. Borsa İstanbul'da ise VİOP'ta dolar/TL vadeli işlem sözleşmeleri vardır; bunlar standart büyüklükte ve vadelidir.
Borsa İstanbul saat kaçta açılır?
Borsa İstanbul pay piyasasında seans 09:40'ta açılış emirleriyle başlar, sürekli işlem 10:00-18:00 arasındadır ve kapanış işlemleriyle 18:10'da biter (18 Ekim 2026).
Borsada açığa satış yapılır mı?
Evet, ancak SPK'nın kredili alım, açığa satış ve ödünç alma ve verme işlemleri tebliğindeki şartlarla, SPK yetkili aracı kurumlar üzerinden ve izin verilen paylarda yapılabilir.
Yatırımcı Tazmin Merkezi neyi karşılar?
Aracı kurumun yatırımcıya ait nakit ya da sermaye piyasası araçlarını ödeyememesi veya teslim edememesi durumunu, o yıl için belirlenen üst sınıra kadar karşılar. Fiyat hareketlerinden doğan zararları karşılamaz; 2026 için sınır 2.065.145 TL'dir.
Kaynaklar
- Equity Market Procedure (revizyon 21.09.2026), Borsa İstanbul
- BİAŞ Pay Piyasası Takas ve Merkezi Karşı Taraf Hizmeti Esasları Prosedürü, Takasbank
- Açığa Satış İşlemlerine İlişkin Basın Duyurusu (31.07.2012), Sermaye Piyasası Kurulu
- Koruma kapsamı, Yatırımcı Tazmin Merkezi
- Tazmin sınırı (yıllara göre), Yatırımcı Tazmin Merkezi
- Yatırım Hizmetleri ve Faaliyetleri ile Yan Hizmetlere İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ (III-37.1), güncel metin, Mevzuat Bilgi Sistemi (T.C. Cumhurbaşkanlığı)
İlgili yazılar
- Forex Nedir? Döviz Piyasası Nasıl İşler
Forex, dövizlerin birbiriyle değiştirildiği küresel piyasadır. Nasıl işlediğini, kimlerin işlem yaptığını ve paritelerin nasıl fiyatlandığını öğrenin.
- CFD Nedir? Fark Sözleşmesi Nasıl Çalışır, Forexten Farkı
CFD (fark sözleşmesi) nedir, nasıl çalışır? Kaldıraç ve teminat, maliyetler, forex ile farkı ve Türkiye'de SPK kurallarına göre CFD işlemleri, örnekle.
- VİOP ve Forex Farkı: Hangisi Nasıl Çalışır, Karşılaştırma
VİOP ile forex arasındaki farklar: borsa ve tezgahüstü piyasa, karşı taraf, kontrat büyüklüğü, vade, işlem saatleri, teminat ve kaldıraç kuralları.
- Kaldıraç Nedir? Forexte Kaldıraç Nasıl Çalışır, Riskleri
Kaldıraç, küçük bir teminatla büyük pozisyon açmayı sağlar. Kaldıraç oranlarının nasıl işlediğini, SPK sınırını ve riski neden büyüttüğünü öğrenin.
- Long ve Short Pozisyon Nedir? Forexte Alış ve Satış
Long, yükselişten kazanmak için pariteyi almak; short, düşüşten kazanmak için satmaktır. Forexte long ve short pozisyonların nasıl işlediğini öğrenin.
- Forex Türkiye'de Yasal mı? SPK Kuralları ve Yurt Dışı Aracı Kurumlar
Forex Türkiye'de yasal mı, yurt dışı forex şirketleri yasal mı? SPK kuralları, yetkili kuruluşlar ve yurt dışı aracı kurumlarla işlem yapmanın riskleri.
Sözlük terimleri
- Kaldıraç
Kaldıraç, pozisyon büyüklüğü ile bu pozisyon için ayrılan teminat arasındaki orandır; 10:1 kaldıraçla 1 TL teminat 10 TL'lik pozisyonu kontrol eder.
- Parite
Parite, iki dövizin birbirine karşı değerini gösteren fiyattır; EUR/USD gibi yazılır ve baz dövizin bir biriminin kaç birim karşıt döviz ettiğini gösterir.
- Spread
Spread, bir paritenin alış fiyatı (ask) ile satış fiyatı (bid) arasındaki farktır; genellikle pip ile ölçülür ve işlem maliyetinin bir parçasıdır.
İlk yayın 18 Ekim 2026. Son doğruluk kontrolü 18 Ekim 2026.Bu yazı yalnızca eğitim amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi değildir.