Forex Marjin (Teminat) Nedir? Serbest Teminat ve Teminat Seviyesi
Forexte marjin (teminat), aracı kurumun kaldıraçlı bir pozisyonu açık tutmak için hesabınızda güvence olarak ayırdığı tutardır. Bir ücret değildir: pozisyon kapandığında serbest kalır. Gerekli teminat, pozisyon değerinin kaldıraca bölümüdür; serbest teminat ise yeni işlemler ve olası kayıplar için ne kadar varlığınızın kaldığını gösterir.
Öne çıkanlar
- Teminat bir maliyet değil, güvencedir; ayrılan tutar pozisyon kapandığında serbest kalır.
- Gerekli teminat = pozisyon değeri ÷ kaldıraç ya da pozisyon değeri × teminat oranı (%).
- Bakiye açık işlemleri içermez; varlık (equity) = bakiye + açık işlemlerin kâr veya zararı.
- Serbest teminat = varlık − kullanılan teminat; teminat seviyesi = varlık ÷ kullanılan teminat × %100.
- Teminat seviyesi aracı kurumun eşiklerine indiğinde önce margin call, ardından stop out gelebilir.
Bir bakışta
- Gerekli teminat
- Pozisyon değeri ÷ kaldıraç
- Serbest teminat
- Varlık − kullanılan teminat
- Teminat seviyesi
- Varlık ÷ kullanılan teminat × 100
- Örneklerdeki kaldıraç
- 10:1, yani %10 teminat
Forex teminat terimleri: Balance, Equity, Free Margin ve Margin Level
| Terim | Platformdaki İngilizce karşılığı | Anlamı | Formül |
|---|---|---|---|
| Bakiye | Balance | Kapanmış işlemler, para yatırma ve çekme sonrası hesap değeri; açık pozisyonları içermez | yok |
| Varlık | Equity | Açık işlemlerin kâr/zararı dahil hesap değeri | bakiye + açık kâr/zarar |
| Gerekli teminat | Required margin | Bir pozisyonu açmak için gereken güvence | pozisyon değeri ÷ kaldıraç |
| Kullanılan teminat | Margin / Used margin | Tüm açık pozisyonlar için ayrılan toplam teminat | gerekli teminatların toplamı |
| Serbest teminat | Free margin | Teminata bağlanmamış varlık | varlık − kullanılan teminat |
| Teminat seviyesi | Margin level | Varlığın kullanılan teminata oranı (%) | varlık ÷ kullanılan teminat × 100 |
MetaTrader gibi platformlar Türkçe arayüzde bu terimleri farklı çevirilerle gösterebilir; İngilizce karşılıklar, hangi satırın neyi anlattığını bulmanızı kolaylaştırır. Her terim aşağıda açıklanıyor.
Gerekli teminat (required margin) nedir ve nasıl hesaplanır?
Gerekli teminat, aracı kurumun bir pozisyonu açmak için hesabınızda ayırdığı güvencedir. Aracı kurumlar bunu ya bir kaldıraç oranı ya da bir teminat oranı (%) olarak ifade eder; ikisi aynı sayının iki yüzüdür (10:1 kaldıraç = %10 teminat oranı). Kaldıracın nasıl çalıştığı: kaldıraç nedir.
gerekli teminat = hesap para biriminde pozisyon değeri ÷ kaldıraç
gerekli teminat = hesap para biriminde pozisyon değeri × teminat oranı (%)
Hesap para biriminde pozisyon değeri, birim sayısının, baz dövizin (paritenin ilk dövizi) bir biriminin hesap para biriminizdeki değeriyle çarpımıdır. Dolar hesapta EUR/USD için bu doğrudan EUR/USD fiyatıdır.
1 lot EUR/USD için ne kadar teminat gerekir?
Çözümlü örnek
Dolar hesapta 1,1000 fiyatından 1 standart lot EUR/USD, 10:1 kaldıraç (%10 teminat oranı):
Pozisyon değeri = 100.000 × 1,1000 = 110.000 dolar → gerekli teminat = 110.000 ÷ 10 = 11.000 dolar
Aynı pozisyon 0.10 lot olsaydı gerekli teminat 1.100 dolar, 0.01 lot olsaydı 110 dolar olurdu.
TL hesapta forex teminatı nasıl hesaplanır?
Hesabınız TL cinsindeyse pozisyon değeri önce TL’ye çevrilir, teminat da TL olarak ayrılır.
Çözümlü örnek
TL hesapta 1,1000 fiyatından 1 standart lot EUR/USD, 10:1 kaldıraç, dolar/TL 49,00 (örnek kur):
- Dolar cinsinden pozisyon değeri = 100.000 × 1,1000 = 110.000 dolar
- TL cinsinden pozisyon değeri = 110.000 × 49,00 = 5.390.000 TL
- Gerekli teminat = 5.390.000 ÷ 10 = 539.000 TL
Lot büyüklükleri hakkında: lot nedir. Diğer pariteler ve hesap para birimleri için: forex teminat hesaplama.
Kullanılan teminat (used margin) nedir?
Kullanılan teminat, açık tüm pozisyonların gerekli teminatlarının toplamıdır. İşlem açtıkça artar, işlemleri kapattıkça serbest kalır.
Varlık (equity) nedir?
Varlık, bakiyenize açık pozisyonların anlık kâr veya zararının eklenmiş hâlidir. Bakiye yalnızca işlemler kapandığında ya da para yatırılıp çekildiğinde değişir; varlık ise her fiyat hareketiyle değişir.
Serbest teminat (free margin) nedir?
serbest teminat = varlık − kullanılan teminat
Serbest teminat, teminata bağlanmamış varlıktır. Açabileceğiniz yeni pozisyonların büyüklüğünü sınırlar ve açık pozisyonlardaki kayıpları karşılayan tampondur.
Teminat seviyesi (margin level) nedir?
teminat seviyesi = varlık ÷ kullanılan teminat × %100
Teminat seviyesi, varlığınızın kullanılan teminata oranını gösterir. Aracı kurumlar bu oranı kendi margin call ve stop out seviyeleriyle karşılaştırarak ne zaman uyaracaklarına ve ne zaman pozisyon kapatacaklarına karar verir.
Forexte teminat seviyesi nasıl değişir?
Tek pozisyon, üç an
Bakiye 20.000 dolar. Yukarıdaki pozisyonu açıyorsunuz (kullanılan teminat 11.000 dolar).
- Açılışta: varlık 20.000 dolar · serbest teminat 9.000 dolar · teminat seviyesi %182
- İşlem 100 pip kârda (+1.000 dolar): varlık 21.000 dolar · serbest teminat 10.000 dolar · teminat seviyesi %191
- İşlem 150 pip zararda (−1.500 dolar): varlık 18.500 dolar · serbest teminat 7.500 dolar · teminat seviyesi %168
Kayıplar varlığı, dolayısıyla hem serbest teminatı hem de teminat seviyesini düşürür. Kayıplar büyümeye devam ederse teminat seviyesi sonunda aracı kurumunuzun eşiklerine ulaşır.
Örnek, sadelik için kullanılan teminatı sabit tutuyor. Uygulamada gerekli teminat pozisyon açıkken de değişebilir: örneğin fiyat ya da hesap para biriminize çevrim kuru hareket ettiğinde veya bazı aracı kurumların hafta sonları ve önemli olaylar öncesinde yaptığı gibi teminat oranları değiştirildiğinde. TL hesapta dolar/TL kurundaki hareket de gerekli teminatı değiştirir.
Teminat seviyesi margin call ve stop out’u nasıl tetikler?
Aracı kurumlar teminat seviyesine bağlı olarak genellikle iki eşik belirler:
- Margin call seviyesi: varlığın kullanılan teminata göre azaldığına dair bir uyarıdır. Aracı kuruma göre e-posta ya da bildirim olarak gelebilir veya yalnızca platformda bir uyarı ya da durum değişikliği olarak görünebilir.
- Stop out seviyesi: aracı kurumun, kendi tasfiye politikasındaki sıraya göre pozisyonları otomatik olarak kapatmaya başladığı seviyedir.
Bu seviyeler aracı kuruma ve tabi olduğu kurallara göre değişir; örneğin AB ve Birleşik Krallık’ta bireysel müşteriler için varlık, açık pozisyonların toplam gerekli teminatının %50’sine düştüğünde aracı kurumun bir veya daha fazla pozisyonu kapatması zorunludur. Hesap açarken aracı kurumunuzun margin call ve stop out seviyelerini öğrenin. İki kavramın farkı ve bir hesabın adım adım nasıl kapandığı: margin call nedir.
İyi bir teminat seviyesi kaçtır?
Herkes için geçerli tek bir doğru rakam yoktur. Teminat seviyesinin ne kadar “iyi” olduğu, aracı kurumunuzun margin call ve stop out eşiklerine ne kadar uzak olduğunuza ve fiyatın ne kadar hareket edebileceğine bağlıdır. Rakamı yorumlamanın pratik yolu, onu fiyat mesafesine çevirmektir: pozisyonlarınız kapatılmadan önce fiyat aleyhinize kaç pip gidebilir?
Stop out’a kaç pip var?
Çözümlü örnek
Yukarıdaki hesap: bakiye 20.000 dolar, 1 lot EUR/USD açık, kullanılan teminat 11.000 dolar, pip değeri 10 dolar. Aracı kurumun margin call seviyesi %100, stop out seviyesi %50 olsun (örnek seviyeler; kendi aracı kurumunuzunkini kontrol edin).
- Margin call: varlık 11.000 dolara (%100) düştüğünde. Kayıp 9.000 dolar = 900 pip
- Stop out: varlık 5.500 dolara (%50) düştüğünde. Kayıp 14.500 dolar = 1.450 pip
Aynı hesapta 1 yerine 1,5 lot açılsaydı kullanılan teminat 16.500 dolar olurdu ve stop out’a kalan mesafe yaklaşık 780 pipe inerdi.
Serbest teminat kaç olmalı?
Serbest teminatın da evrensel bir doğru miktarı yoktur. Yüksek serbest teminat, açık pozisyonların gerektirdiğinin ötesinde daha fazla varlık olduğu anlamına gelir; ne kadar risk almanın uygun olduğunu göstermez. Serbest teminat aynı zamanda açık pozisyonlardaki kayıpları karşılayan tampondur, dolayısıyla onu yeni pozisyonlar açmak için kullanmak bu tamponu küçültür. Riski teminata göre değil, her işlemde zarar durdur seviyesindeki kaybı hesabınızın küçük bir yüzdesiyle sınırlayarak yönetmek daha sağlıklıdır: lot nedir, kaldıraç nedir.
Ücretsiz e-posta kursu
5 Günde Forex Risk Yönetimi
Beş günlük ücretsiz e-posta kursu: işlem başına risk, zarar durdur, lot hesabı, risk ödül oranı ve drawdown; her gün çözümlü bir örnekle.
Sık sorulan sorular
Marjin nedir, teminatla aynı şey mi?
Evet. Marjin (margin), İngilizce platformlarda teminat için kullanılan terimdir. Türkçe kaynaklarda ve SPK düzenlemelerinde genellikle teminat ifadesi kullanılır; ikisi aynı şeyi anlatır.
Teminat bir ücret mi?
Hayır. Teminat, pozisyon açık kaldığı sürece ayrılan ve pozisyon kapanınca serbest kalan bir güvencedir. İşlemin maliyetleri spread, komisyon ve swaptır.
İyi bir teminat seviyesi kaçtır?
Herkes için geçerli bir rakam yoktur. Yüksek teminat seviyesi genellikle aracı kurumun margin call ve stop out seviyelerine daha fazla mesafe olduğunu gösterir; bu seviyelere yakın bir teminat seviyesi ise küçük bir ters hareketin pozisyonların kapatılmasına yol açabileceği anlamına gelir.
Serbest teminat sıfır olursa ne olur?
Yeni pozisyon açamazsınız. Kayıplar sürerse teminat seviyesi aracı kurumun stop out seviyesine doğru düşer ve bu seviyede pozisyonlar otomatik olarak kapatılır.
Serbest teminat kaçta stop olur?
Stop out serbest teminata değil teminat seviyesine bağlıdır. Teminat seviyesi (varlık ÷ kullanılan teminat × 100) aracı kurumun stop out eşiğine düştüğünde pozisyonlar kapatılmaya başlanır; bu eşik aracı kuruma göre değişir. AB ve Birleşik Krallık kurallarında bireysel müşteriler için eşik, varlığın gerekli teminatın %50'sine düşmesidir. Serbest teminat sıfıra indiğinde ise teminat seviyesi %100'dür ve yeni pozisyon açılamaz; stop out %50 ise, serbest teminat kullanılan teminatın yarısı kadar eksiye düştüğünde pozisyonlar kapatılmaya başlanır.
Bakiye ile varlık arasındaki fark nedir?
Bakiye, kapanmış işlemler, para yatırma ve çekme sonrasındaki hesap değeridir; açık pozisyonların kâr veya zararını içermez. Varlık (equity) ise bakiyeye açık pozisyonların anlık kâr veya zararının eklenmiş hâlidir.
Forexte teminat nasıl hesaplanır?
Pozisyon değeri kaldıraca bölünür. Dolar hesapta 1,1000 fiyatından 1 standart lot EUR/USD 110.000 dolar eder; 10:1 kaldıraçla gereken teminat 11.000 dolardır.
Kaynaklar
- PS19/18: Restricting contract for difference products sold to retail clients, Financial Conduct Authority
- ESMA adopts final product intervention measures on CFDs and binary options, European Securities and Markets Authority
İlgili yazılar
- Kaldıraç Nedir? Forexte Kaldıraç Nasıl Çalışır, Riskleri
Kaldıraç, küçük bir teminatla büyük pozisyon açmayı sağlar. Kaldıraç oranlarının nasıl işlediğini, SPK sınırını ve riski neden büyüttüğünü öğrenin.
- Lot Nedir? Forexte Standart, Mini ve Mikro Lot
Lot, forexte işlem büyüklüğünün birimidir. Standart, mini, mikro ve nano lot büyüklüklerini, pip değerlerini ve 1 lotun kaç dolar ettiğini öğrenin.
- Forex Nasıl Çalışır? Adım Adım Forex İşlemleri
Forex nasıl çalışır: parite alım satımı, kâr ve zararın hesaplanması, aracı kurumun rolü, kaldıraç ve işlem maliyetleri adım adım.
Sözlük terimleri
- Kaldıraç
Kaldıraç, pozisyon büyüklüğü ile bu pozisyon için ayrılan teminat arasındaki orandır; 10:1 kaldıraçla 1 TL teminat 10 TL'lik pozisyonu kontrol eder.
- Margin call
Margin call (teminat tamamlama çağrısı), kayıplar varlığı kullanılan teminatı yeterince karşılamayacak kadar düşürdüğünde aracı kurumun verdiği uyarıdır.
- Stop out
Stop out, teminat seviyesi aracı kurumun belirlediği stop out seviyesine düştüğünde açık pozisyonların aracı kurum tarafından otomatik olarak kapatılmasıdır.
İlk yayın 29 Eylül 2026. Son doğruluk kontrolü 17 Ekim 2026.Bu yazı yalnızca eğitim amaçlıdır ve yatırım tavsiyesi değildir.